Vol. 2 (2024)
Estudios III: Movilidad y Colaboración Público-Privada

Elementos y modelos de regulación de la micromovilidad compartida: Un aprendizaje en camino hacia la colaboración público-privada

Xavier Bach Coma
Investigador. Institut Metròpoli
Marc Tarrés Vives
Profesor titular de Derecho Administrativo. Universitat de Barcelona

Publicado 2025-01-27

Cómo citar

Bach Coma, X., & Tarrés Vives, M. (2025). Elementos y modelos de regulación de la micromovilidad compartida: Un aprendizaje en camino hacia la colaboración público-privada. Cuadernos De Derecho Regulatorio, 2, 255–271. https://doi.org/10.37417/cudere/vol_2_2024_3003

Resumen

SUMARIO: 1. INTRODUCCIÓN. EXPERIENCIAS MÁS ALLÁ DE LA LEY DE MOVILIDAD SOSTENIBLE.— 2. LA REGULACIÓN: EL EQUILIBRIO PARA GOBERNAR LA MICROMOVILIDAD COMPARTIDA: 2.1 Los operadores privados. Aportando innovación y servicio; 2.2 Las administraciones locales. Velando por el espacio público; 2.3 Elementos sujetos a colaboración público-privada.— 3. CARACTERÍSTICAS Y RIESGOS DE LOS MODELOS DE REGULACIÓN IMPLANTADOS: 3.1 Modelo Barcelona: número de vehículos limitado, número de operadores ilimitado; 3.2 Modelo París: una regulación basada en numerus clausus; 3.3 Modelo Berlín: una laissez faire policy; 3.4 Modelo Barcelona metropolitana: un sorteo flexible.— 4. CONCLUSIONES. LA NECESIDAD DE UN MARCO NORMATIVO COMÚN.— 5. BIBLIOGRAFÍA.

Descargas

Los datos de descargas todavía no están disponibles.

Citas

  1. ACCO. (2021). Recomanacions per a la regulació de l’activitat de vehicle compartit des d’una òptica de competència.
  2. Ajuntament de Barcelona. (2019, agosto 8). Regulació del nombre i condicions d’atorgament de llicències temporals d’ús comú especial del domini públic per a l’estacionament de bicicletes, ciclomotors i motocicles d’ús compartit en règim d’explotació econòmica, al terme municipal de Barcelona.
  3. Ajuntament de Barcelona. (2024, noviembre 25). Resolució relativa a l’atorgament provisional de 3.975 llicències temporals d’ús comú especial del domini públic per a l’estacionament de bicicletes d’ús compartit en règim d’explotació econòmica al terme municipal de Barcelona.
  4. Alcaldía de Bogotá (2022). (s. f.). Comienza a operar el Sistema de #BicisCompartidas de Bogotá [Broadcast]. https://www.youtube.com/watch?v=EFQgZ1e0zWo&t=2s
  5. AMB. (2024, noviembre 12). Implantació de la moto elèctrica compartida als municipis metropolitans. Consell de mobilitat.
  6. Arias-Molinares, D., Romanillos, G., García-Palomares, J. C., & Gutiérrez, J. (2021). Exploring the spatio-temporal dynamics of moped-style scooter sharing services in urban areas. Journal of Transport Geography, 96, 103193. https://doi.org/10.1016/j.jtrangeo.2021.103193
  7. Ayuntamiento de Sevilla. (2020). Bases técnicas para la selección de empresas colaboradoras en un proyecto piloto para planificar la implantación en la ciudad de Sevilla, los servicios de explotación de vehículos compartidos de movilidad personal (patinetes eléctricos).
  8. Bach Coma, X. (2023, abril 5). Quin futur els espera als patinets elèctrics compartits? Diari Ara. https://www.ara.cat/opinio/quin-futur-espera-als-patinets-electrics-compartits_129_4669764.html
  9. Bach Coma, X. (2024). Desigualtats territorials i regulació en l’accés a la micromobilitat compartida. El cas dels serveis de moto compartida a la metròpoli de Barcelona [Ph.D. Thesis, Universitat Autònoma de Barcelona]. https://ddd.uab.cat/pub/tesis/2024/hdl_10803_692120/xbc1de1.pdf
  10. Bach Coma, X., Miralles-Guasch, C., & Marquet Sardà, O. (2023). Spatial inequalities in access to micromobility services: An analysis of moped-style scooter sharing systems in Barcelona. Sustainability.
  11. Bach Coma, X., Marquet Sardà, O., & Miralles-Guasch, C. (2023). Assessing social and spatial access equity in regulatory frameworks for moped-style scooter sharing services. Transport Policy. https://doi.org/10.1016/j.tranpol.2023.01.002
  12. Berliner Zeitung. (2023, noviembre 9). La administración del Senado quiere reducir el número de patinetes eléctricos. Berliner Zeitung. https://www.berliner-zeitung.de/wirtschaft-verantwortung/senatsverwaltung-will-anzahl-von-e-scootern-reduzieren-li.2157276?utm_source=weekly-recap.fluctuo.com&utm_medium=newsletter&utm_campaign=cityscoot-future-uncertain
  13. Casado, D. (2024, septiembre 5). Almeida prohíbe los patinetes de alquiler en Madrid. eldiario.es. https://www.eldiario.es/madrid/somos/almeida-prohibe-patinetes-alquiler-madrid_1_11630578.html
  14. Chen, Z., van Lierop, D., & Ettema, D. (2020). Dockless bike-sharing systems: What are the implications? Transport Reviews, 40(3), 333-353. https://doi.org/10.1080/01441647.2019.1710306
  15. Congostrina, A. (2018, septiembre 9). Arran «expropia» y «sortea» bicicletas de alquiler turístico. El Pais. https://elpais.com/ccaa/2018/08/09/catalunya/1533837377_890673.html
  16. Convenio de Colaboración con el Grupo Mobility Spadimur S.L., Superpedestrian Spain S.L. y Bird Rides Spain S.L., para la implantación del «Proyecto piloto de vehículos de movilidad personal compartidos en Murcia». (2023).
  17. Crispeels, T., Willems, J., & Scheerlinck, I. (2018). Public–private collaborations in drug development: Boosting innovation or alleviating risk? Public Management Review, 20, Article 2. https://doi.org/10.1080/14719037.2017.1302247
  18. D’Agostino, M., Pellaton, P., & Brown, A. (2019). Mobility Data Sharing: Challenges and Policy Recommendations. UC Davis.
  19. DGT. (2024, enero 21). La DGT recuerda que a partir del 22 de enero los VMP que se comercialicen deberán estar certificados para su uso. Ministerio del Interior. https://www.dgt.es/comunicacion/notas-de-prensa/dgt-recuerda-que-a-partir-de-22-de-enero-los-vmp-que-se-comercialicen-deberan-estar-certificados-para-su-uso/
  20. Dorrego, A. (2024). Colapso de la colaboración público-privada en España. Cuadernos de Derecho Regulatorio, 2, 1-11. https://doi.org/10.37417/cudere/vol_2_2024_2698
  21. Fernández de Losada, A. (2022). From multilateralism to multi-stakeholder alliances: Cities shift from rhetoric to politics on the international stage. En Cities in Globabl Governance. From multilateralism to multistakeholderism? CJDOB edicions.
  22. Fioreze, T., de Gruijter, M., & Geurs, K. (2019). On the likelihood of using Mobility-as-a-Service: A case study on innovative mobility services among residents in the Netherlands. Case Studies on Transport Policy, 7(4), 790-801. https://doi.org/10.1016/j.cstp.2019.08.002
  23. Fishman, E., & Allan, V. (2019). Chapter Six—Bike share. En E. Fishman (Ed.), Advances in Transport Policy and Planning (Vol. 4, pp. 121-152). Academic Press. https://doi.org/10.1016/bs.atpp.2019.05.003
  24. Galatoulas, N.-F., Genikomsakis, K. N., & Ioakimidis, C. S. (2020). Spatio-Temporal Trends of E-Bike Sharing System Deployment: A Review in Europe, North America and Asia. Sustainability, 12(11), Article 11. https://doi.org/10.3390/su12114611
  25. Galceran-Vercher, M. (2022). The role of cities in a reformed UN: towards the institutionalisation of the World Assembly of Local and Regional Governments. En Cities in Globabl Governance. From multilateralism to multistakeholderism? CIDOB edicions.
  26. García, F. (2020, noviembre 6). Silence cumplirá entregas en 2020 pese al incendio en su fábrica de motos eléctricas. Marca. https://www.marca.com/coches-y-motos/motos/2020/11/06/5fa50bd246163f6e8f8b4608.html
  27. García Pereda, A., Hinojo González, P., & Tobías Peña, L. (2024). Digitalización, competencia y nuevas formas de movilidad. Cuadernos de Derecho Regulatorio, 1, 71-95. https://doi.org/10.37417/cudere/vol_1_2023_2252
  28. Gemeente Amsterdam. (2022). Deelscooter. https://www.amsterdam.nl/deelvervoer/deelscooter/
  29. Ghosh, S., & Zhao, H. (2019). Mobike and ofo: Dancing with Titans (A). Harvard Business School Case, 819-135.
  30. Honey-Rosés, J., Ortega, V., Dejaegher, S., & Corbera, E. (2023). Bicycle Parking Use Patterns, Occupancy and Rotation Rates in the Streets of Barcelona. Active Travel Studies: An Interdisciplinary Journal, 3(2), 1-15. https://doi.org/10.16997/ats.1392
  31. Horace Dediu (Director). (2021). The 10 Micromobility Commandements [Video recording]. https://www.youtube.com/watch?v=ZBoG6hH-Z8o&t=1407s
  32. Huré, M. (2022). Les mobilités partagées: Régulation politique et capitalisme urbain. En Les mobilités partagées: Régulation politique et capitalisme urbain. Éditions de la Sorbonne. http://books.openedition.org/psorbonne/101427
  33. ITF. (2023). Measuring New Mobility. Definitions, Indicators, Data Collection (International Transport Forum Policy Papers). OECD Publishing.
  34. La Gaceta de Andalucía. (2022, septiembre 20). Granada pone en marcha un proyecto piloto de alquiler de patinetes eléctricos para avanzar en el uso de vehículos más limpios y eficientes en la ciudad. Andalucía. https://lagacetadeandalucia.es/2022/09/20/granada-pone-en-marcha-un-proyecto-piloto-de-alquiler-de-patinetes-electricos-para-avanzar-en-el-uso-de-vehiculos-mas-limpios-y-eficientes-en-la-ciudad/
  35. Ley 7/1985, de 2 de abril, Reguladora de las bases del régimen local, BOE-A-1985-5392 (1985). https://www.boe.es/eli/es/l/1985/04/02/7/con
  36. Litman, T. (2021). New Mobilities: Smart Planning for Emerging Transportation Technologies. Island Press.
  37. LOI n° 2019-1428 du 24 décembre 2019 d’orientation des mobilités (2019). https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/JORFTEXT000039666574
  38. Mangeart, T. (2023, marzo 26). Trottinettes en libre-service: Stop ou encore? Les enjeux de la consultation parisienne du 2 avril. The conversation. https://theconversation.com/trottinettes-en-libre-service-stop-ou-encore-les-enjeux-de-la-consultation-parisienne-du-2-avril-201710?utm_source=twitter&utm_medium=bylinetwitterbutton
  39. Mazzucato, M. (2014). El estado emprendedor: Mitos del sector público frente al privado. RBA Libros.
  40. Moran, M. E., Laa, B., & Emberger, G. (2020). Six scooter operators, six maps: Spatial coverage and regulation of micromobility in Vienna, Austria. Case Studies on Transport Policy, 8, Article 2. https://doi.org/10.1016/j.cstp.2020.03.001
  41. Ordenanza 10/2021, de 13 de septiembre, por la que se modifica la Ordenanza de Movilidad Sostenible (2021).
  42. Parkes, S. D., Marsden, G., Shaheen, S. A., & Cohen, A. P. (2013). Understanding the diffusion of public bikesharing systems: Evidence from Europe and North America. Journal of Transport Geography, 31, 94-103. https://doi.org/10.1016/j.jtrangeo.2013.06.003
  43. Pereira, R. H. M., & Karner, A. (2021). Transportation Equity. En International Encyclopedia of Transportation (pp. 271-277). Elsevier. https://doi.org/10.1016/B978-0-08-102671-7.10053-3
  44. Proyecto de Ley de Movilidad Sostenible, BOCG-15-A-9-1 (2024). https://www.congreso.es/public_oficiales/L15/CONG/BOCG/A/BOCG-15-A-9-1.PDF
  45. Reigner, H., & Brenac, T. (Eds.). (2021). Les faux-semblants de la mobilité durable: Risques sociaux et environnementaux. Éditions de la Sorbonne.
  46. SAE International. (2019). SAE J3194. Taxonomy & Classification of Powered Micromobility Vehicles Powered Micromobility Vehicle.
  47. Shaheen, S. A., Guzman, S., & Zhang, H. (2010). Bikesharing in Europe, the Americas, and Asia: Past, Present, and Future. Transportation Research Record, 2143(1), 159-167. https://doi.org/10.3141/2143-20
  48. Smith, G., & Hensher, D. A. (2020). Towards a framework for Mobility-as-a-Service policies. Transport Policy, 89, 54-65. https://doi.org/10.1016/j.tranpol.2020.02.004
  49. Stanley, J., & Lucas, K. (2008). Social exclusion: What can public transport offer? Research in Transportation Economics, 22(1), 36-40. https://doi.org/10.1016/j.retrec.2008.05.009
  50. Tarrés, M (2021a). Hacia una movilidad urbana sostenible, inteligente e inclusiva, en La Agenda 2030. Implicaciones y retos para las administraciones locales (pp. 121-170). FDGL, Claves del Gobierno Local, 32
  51. Tarrés, M. (2021b). Los servicios de plataforma: Entre la innovación tecnológica y el interés general. El ejemplo de los servicios de movilidad, en Servicios de plataforma. Estrategias regulatorias (pp. 185-193). Marcial Pons.
  52. Unitat d’Estratègia i Intel·ligència Competitiva d’ACCIÓ. (2022). La micromobilitat a Catalunya.
  53. Velásquez, C. (2015). Espacio público y movilidad urbana. Sistemas Integrados de Transporte Masivo (SITM). Universitat de Barcelona.
  54. Ville de Paris. (2021, noviembre 23). Règlement relatif à la délivrance des titres d’occupation aux opérateurs de deux ou trois roues motorisés partagés en libre-service sans station d’attache.
  55. Weiss, M., Dekker, P., Moro, A., Scholz, H., & Patel, M. K. (2015). On the electrification of road transportation – A review of the environmental, economic, and social performance of electric two-wheelers. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 41, 348-366. https://doi.org/10.1016/j.trd.2015.09.007

Update cookies preferences